,, REWOLUCJA ROSYJSKA'' Część 2

 REWOLUCJA ROSYJSKA CZĘŚĆ 2

  David Bailey kontynuuje problematykę filatelistyki podczas Rewolucji Rosyjskiej, rozpoczynając opowiadanie od momentu ustanowienia ZSRR

 

  W dniu 18/03/1921 podpisany traktat ,, Ryski'' spowodował nasilenie wojny domowej. Wojska Kołczaka zostały pokonane na Syberii. Niemcy zostali usunięci z walki, alianci zaniechali poparcia po doniesieniach o okrucieństwach Armii białych.

  Tymczasem bolszewicy przestawili gospodarkę na potrzeby wojenne. Cały przemysł został znacjonalizowany. Ziarno zostało zajęte siłą, następnie skierowane do miast, oraz na potrzeby Armii Czerwonej.  

  Wszystko to w połączeniu ze spustoszeniami wojennymi doprowadziło do dramatycznego spadku produkcji. Od 1913 do 1921 r. produkcja ziarna zmniejszyła się o ponad połowę z 80 mln ton do 37,5 mln. Czynniki te doprowadziły do powszechnego głodu, hiperinflacji i rewolty w Kronsztadzie ( tzw kontrrewolucji ). W 1922 r. zmusiło to Lenina do uruchomienia nowej polityki gospodarczej, która pozwoliła na ograniczony powrót gospodarki rynkowej.

  Kolejnym priorytetem była reforma walutowa. Znaczna część Rosji powróciła do gospodarki barterowej, a stare carskie banknoty były bardziej preferowane niż nowe pieniądze. 

  Także potrzebne były nowe znaczki pocztowe, aby pokazać ,, pewność siebie'' wrogiemu otoczeniu państw kapitalistycznych oraz zastąpić znaczki imperialne.

   Znaczki z 1921 r. są traktowane jako dwie serie mimo, że pojawiły się w odstępie kilku tygodni. Oba zostały wydane nieperforowane ( nieząbkowane ). 

   

Seria znaczków z 10 sierpnia

 Pierwszy zestaw ukazał się 10 sierpnia. Był dostępny tylko w Moskwie, Charkowie i Sankt Petersburgu. Znaczki te były dostępne w czterech wartościach od 1 do 40 rubli. Wydanie to na ogół było dobrze wykonane, występują tylko niewielkie błędy, oraz nieliczne odmiany matryc.

Dzień wydania tego znaczka zakończył okres na bezpłatne przesyłki listowe. Cena na list krajowy wynosiła 250 rubli. Drugi zestaw, o wartościach od 100 rubli do 1000 rubli, ukazał się 29 sierpnia. Tematyka w stosunku do poprzedniej serii ( rolnictwo i przemysł ) została wzbogacona o naukę i sztukę. Jakość tych znaczków w całym okresie produkcji  pogarszała się  ( błędy druku, odcienie atramentu, różne rodzaje papieru ). Rok po wydaniu tej serii, znaleziono kilka znaczków za 250 rubli z zaokrąglonymi narożnikami ramki zewnętrznej, ale nie wiadomo kiedy i dlaczego dokonano tej modyfikacji. 

    

Seria znaczków z 29 sierpnia

    Czwartą rocznice Rewolucji uczczono zestawem trzech znaczków za 100, 250 i 1000 rubli wydanych w listopadzie. Jednak reżim borykał się ze straszną tragedią w rejonie Wołgi, gdzie w skutek wojny, komunistycznych rządów oraz nieurodzajem spowodowanym wielką suszą zginęło 5 do 8 milionów ludzi. 

  

Seria z okazji czwartej rocznicy Rewolucji Październikowej

  Zestaw charytatywny ,,Wołga'' został wydany w grudniu. Składa się z dwóch wzorów w czterech kolorach i występują w parach ,, se-tenant''. Jeden stempel ukazywał się w dwóch rodzajach z niewielkimi zmianami panoramicznego widoku w tle. Wszystkie z ceną 2250 rubli z czego 2000 przeznaczono na cele charytatywne. 

   

 Zestaw charytatywny ,,Wołga'' wydany w grudniu 1921 roku

INFLACJA, REWALORYZACJA

  W ciągu następnych kilku miesięcy rząd sowiecki podejmował próby ustabilizowania ,,rubla'', ale tempo inflacji było tak duże, że uniemożliwiało to ustalanie zależności między stawkami opłat pocztowych a drukowaniem znaczków.

  Na przykład w styczniu 1922 r. stare znaczki ,,Rembacz  łańcuchów'' wydawano z nadrukiem na cele charytatywne w nominałach 100 + 100 rubli, oraz 250 + 250 rubli. Zostały one unieważnione pod koniec tego samego miesiąca. Od 1 lutego stawki zaczęto określać w złotych rublach i pieniądzu papierowym.

    

Przedruki znaczków ze stycznia 1922 roku

  Od 1 lutego stawka na listy krajowe wynosiła 5 złotych kopiejek lub 7500 rubli. Nowe znaczki o wyższych wartościach zamówiono, ale nie dostarczono na czas, więc niewykorzystane zapasy wcześniejszego definitywnego wydania wypuszczono z nadrukiem. Nadruki te mają dwie wartości: 5000 i 10000 rubli oraz dwa kolory: czerwony i czarny.

  Nowe znaczki z czterema wartościami od 5000 do 22500 rubli były gotowe 4 marca. Wydanie to ma dwa projekty, jeden nowy i jeden zaktualizowany. Jakość druku tych znaczków jest na ogół wysoka, z niewielką liczbą zgłoszonych błędów.

   

Seria z 4 marca

  Inflacja szybko wyprzedziła stawki pocztowe jak i system kwartalnej sprawozdawczości. Ceny wzrosły w marcu i ponownie w kwietniu 1922 r. Stawka za list zwykły krajowy osiągnęła cenę 50000 rubli. Pojawiły się problemy z papierem, więc drukowanie nowych znaczków o wyższych wartościach nie wchodziło w grę. Wykorzystano znaczne zapasy, zbędnych w tej sytuacji, znaczków o nominale 250 rubli gdzie nadrukowano nominał 7500 rubli a później 100000 rubli.

przedruk znacza 250 ruli na 7500 rubli

  Inną taktyką było przeszacowywanie istniejących znaczków bez nadrukowywania nominałów. Na przykład znaczki z drugiej emisji o wartościach 200 i 300 rubli były sprzedawane po 2000 i 3000 rubli, co stanowi dziesięciokrotne przeszacowanie. A stare zapasy znaczków ,, herby'' o wartości 1 kopiejki sprzedawano po 10000 rubli co stanowi przeszacowanie o milion razy. 

  Pierwsza rewaloryzacja waluty została dokonana we wrześniu 1922 r. Dotychczasowy rubel papierowy został wymieniony na nowy w stosunku 1 do 10000. Po tej wymianie korzystanie z wszystkich wcześniejszych banknotów było zabronione. Także wszystkie znaczki zostały wycofane z obiegu. Stawka na list krajowy wynosiła 10 rubli.

  Wydano pięć znaczków upamiętniających rewolucję październikową o nominale od 5 do 45 rubli. Znaczek w stylu art-deko z wyglądu afektowny ( kiczowaty ).

   

Seria wydana 5 listopada 1922 roku. w stylu art-deco

  W 1922 roku w Rosji głód nadal stanowił poważny problem, szczególnie w rejonie portu Rostów nad Donem. W kwietniu 1922 roku wydano cztery znaczki charytatywne. Nie miały one nominału, były po prostu podatkiem od przesyłek listowych, paczek i przekazów pieniężnych. Były to pierwsze obowiązkowe znaczki skarbowe; zestaw ma również pierwszy trójkątny znaczek Rosji.

Pierwszy rosyjski trójkątny znaczek z serii charytatywnej ,, Don ''

 wydany w kwietniu 1922 roku.

  Kolejny zestaw na cele charytatywne został wydany w listopadzie. Można go zakwalifikować jako pierwszy znaczek NVI ( bez wartości liczbowych ). Emitowano go z powodu gwałtownych zmian wartości rubla i sprzedawano za 20 rubli + 5 rubli na cele charytatywne.

  

Seria znaczków ,,NVI'' wydana w listopadzie 1922 roku

NOWA NAZWA, NOWY WYGLĄD, NOWA WALUTA

  Drugi etap rewaloryzacji rozpoczął się z nastaniem 1923r, kiedy to stawkę na list krajowy zmieniono ze 100 rubli na 1 rubel. Pomimo demonetyzacji, wcześniejsze znaczki wciąż były w obiegu, ale istniała pilna potrzeba zastąpienia ich.

  Spełniono to poprzez opróżnienie magazynów ze wszystkich zapasów znaczków ,, herby '' drukowanych w latach 1908 – 1917, a także z 1919 roku, oraz wszystkie zapasy przedruków tych znaczków. Wartości usuniętych znaczków kształtowały się od 15000 do 70000 na każdy nominał, zarówno w wersjach perforowanych jak i nieperforowane. Zostały one zadrukowane sierpem i młotem w pięcioramiennej gwieździe w pięciu nominałach od 5 do 200 rubli . Do nadruków zastosowano metodę druku litho oraz typografię. Biorąc pod uwagę to wszystko, podstawowa lista zawiera 22 odmiany znaczków, ale jak zostanie wzięte pod uwagę ilość wydań oraz nadruki, specjaliści mają zarejestrowanych około 200 odmian. Na tyle lat drukowania, użytkowania różnego rodzaju matryc, błędy były nieuniknione.

    

Seria znaczków ,, herby`` przedrukowana na nominały od 5 do 200 rubli ( sierp i młot )

 wersja perforowana

   W tym samym czasie wydano nowy definitywny zestaw znaczków w małym formacie, przedstawiający postacie robotnika i żołnierza. Cztery wartości od 10 do 70 rubli zostały wprowadzone do obiegu na przełomie 1922/3 roku. Były to wersje w perforowane i nieperforowane. Nowe wartości, od 3 do 20 rubli wprowadzono w maju, kiedy to do zestawu dołączono postać chłopa. Oba wydania są bez wątpienia ,, sowieckimi znaczkami''. Wcześniejsze wydania także zawierały motyw sierpa i młota, jednak teraz jest to centrum uwagi. Te same symbole pojawiły się na znaczkach i banknotach. Post- rewolucyjna Rosja odnalazła swój styl i symbolikę.

   W lipcu 1923 roku do RSFSR dołączyły trzy republiki, także rządzone przez bolszewików 
(Ukraińska SSR, Białoruska SSR i Zakaukaska FSRR) i przekształcono je w konfederacje pod nazwą ZSRR.

  Uzyskano stabilizacje stawek pocztowych. W 1922 roku uruchomiono równoległą, wymienialną walutę zwaną ,, czerwoniec''. Ta złota moneta była popularna na zagranicznych rynkach walutowych i umożliwiała Rosji importowanie potrzebnego sprzętu.

  W dniu 11 października uruchomiono znaczki w stawkach nowej złotej waluty. Wprowadzenie tych cen jako obowiązkowe ( 1 grudnia ) ustabilizowało sytuacje.

ZSRR zawsze szczycił się swoją stabilnością cen, a stawki pocztowe wzrosły zaledwie dziesięć razy w latach 1923- 1967.