,,Tragiczna królowa''

,,Stamp Magazine'' December 2010

Autor artykułu: Allan Brink

,,Tragiczna królowa''

  Wytłoczone pierwsze znaczki portugalskie zostały zainspirowane ówczesnymi znaczkami brytyjskimi.

  Wizualne podobienstwo wskazuje ten sam okres życia monarchiń. Podobnie jak Wielka Brytania, pierwsze znaczki Portugalii przedstawiają profil żywej młodej królowej, której panowanie było synonimem stabilności i postępu

Portret Królowej Marii II, za panowania której
Portugalia  w 1853 r. wydała pierwszy znaczek pocztowy

W rzeczywistości podobieństwa między dwiema monarchiniami idą znacznie dalej. Były prawie w tym samym wieku, obie miały burzliwe dzieciństwo, ich portrety wydają się niezmiernie podobne, nawet zamężne były w tej samej rodzinie.

Oryginalną brytyjską prase można nadal zobaczyć w Museo de casa w Lizbonie

Ale podobieństwa zakończyły się gwałtownie w 1853 roku. Podczas gdy królowa Viktoria żyła 81 lat i znaczki z jej podobizną można było długo oglądać na całym świecie, królowa Maria zmarła w wieku 34 lat. Wydano jedynie cztery znaczki z jej ,, profilem''.

Przykład znaczka o nominale 100-reis koloru liliowego, jest bardzo rzadki.

Pierwsze wydanie portugalskiego znaczka było bardzo krótkotrwałe, ale rzadkość niektórych nominałów i kopert sprawia, że jest magnesem dla kolekcjonerów klasyków. Dla angielskich filatelistów dodatkowym atutem jest widoczny wpływ brytyjski.

Największa znana wielokrotność znaczka za 25-reis koloru niebieskiego,
 niewiarygodnie równo ,,wybite`` i w niezwykłym stanie zachowania.

  Maria urodziła się 4 kwietnia 1819 roku, dokładnie 50 dni przed królową Viktorią. Nawet według dziewiętnastowiecznych królewskich standardów, cieszyła się imponującym nazwiskiem: Maria da Gloria Joanna Carlota Leopoldina da Cruz Francisca Xsavier de Paula Isidora Micaela Gabriela Rafaela Gonzaga de Austria e Braganca.

Ten bloczek czterech znaczków o nominale 5-reis koloru czerwonego ze skrajnego,
 górnego paska arkusza jest przykładem zwyczajnych nieregularności w lini.

  Także niezwykłe było miejsce urodzenia przyszłej europejskiej monarchini:Rio de Janeiro.

Portugalska rodzina królewska została zmuszona do schronienia się w swojej koloni w Ameryce Południowej, w Brazylii, po tym jak ich kraj został zaatakowany przez Napoleona.

  Ojciec Marii, syn João VI w 1822 r. ogłosił sie Cesarzem Brazylii jako Pedro I, a gdy w 1826 roku odziedziczył portugalski tron, szybko sie go zrzekł na korzyść Marii.

Wtedy miała ona tylko siedem lat, więc regentem został jej wuj Miguel. Mimo, że obiecywał ją chronić a nawet poślubić, usunął ją w 1828r. 

  W tym czasie ojciec Marii w wyniku krwawego zamachu został pozbawiony władzy w Brazylii. Powrócił do Portugalii w 1831 r., gdzie zorganizował ruch, który pokonał Miguela i przywrócił królową w 1834r.

Doskonale ,, wybita`` parka o nominale 50-reis w kolorze zielonym

  W wieku 15 lat Maria poślubiła księcia Leuchtenberga, który tragicznie zmarł zaledwie po dwóch miesiącach. Dopiero po ponownym małżeństwie w 1836 roku jej życie się uregulowało. Jej nowy mąż, książę Saksońsko-Coburg, Ferdinand, kuzyn księcia Alberta z Anglii, rządził obok niej jako Ferdynand II. Maria okazała się mądrą i odpowiedzialną królową, dając jej krajowi bardzo potrzebną stabilizacje.

Niezwykle zachowana ,,urzywana czwórka`` znaczków o nominale 25-reis,
 z krystalicznie czystyn stemplem o numerze ,,49`` oznaczająca urząd pocztowy miasta Horta na Azorach

 Reforma Poczty.

  W Pażdzierniku 1852 r. Maria przedstawiła propozycję kompleksowej reformy poczty, obejmującą kwestie znaczków pocztowych. Została zatwierdzona z niewielkimi poprawkami.

Reforma została opublikowana w 1852 r. Uznawano oficjalnie, że zainspirowano się systemem poczty Angielskiej, pózniej przejętego przez poczty innych krajów. Starannie jednak ukrywano, że drugim krajem na świecie, który wydał znaczki, prawie dekade wcześniej, była dawna kolonia portugalska, Brazylia.

Nowy system stworzył jednolitą taryfe opłat pocztowych dla Portugalii i pozostałych trytoriów zamorskich. Wprowadzenie ujednoliconej tabeli opłat pocztowych znacznie ułatwiło wysyłanie i odbieranie poczty w całym kraju.  

Tabela stawek opublikowana 1 lipca 1853 r. Określiła opłaty: 5-réis za dostarczenie gazety, 25- réis za pierwszą klasę przesyłki krajowej ważącą do 3 oitavas ( oitava stanowiła osiem uncji, uncja (OZ)28.3495 g ), 50-réis dla drugiej klasy listu wysłanego za granice do 3 oitavas, 100- réis list rejestrowany. Dodatkowe 25-réis za każde dodatkowe 2 oitavas wagi.

Znaczki stały się obowiązkowe we wszystkich listach lokalnych, adresowanych za granice, poczty rejestrowanej i oficjalnej. Aby zachęcić do używania znaczków, opłaty gotówkowe stosowano znacznie wyższe, na przykład dla standardowego listu pierwszej klasy opłata wynosiła 40-réis.

  Nietypowe zasady przewidywały, że list powinien być ofrankowany znaczkiem w lewym górnym rogu i obrysowany pieczecią a kolejne znaczki mają być przyklejane od lewej do prawej strony.

Znaczek Marii II o nominale 50-reis i znaczrk  Pedro V o nominale 25-reis skierowane profilami do siebie.
 List wysłany z Lizbony na Azory w maju 1856 r.

Wybór projektu

  Wybitny rytownik Francisco de Borja Freire był wówczas rytownikiem portugalskiej monety i medali. Połączenie tego doświadczenia, oraz brytyjskiego wpływu doprowadziło do szybkiego wyboru tego projektu. Grawer został wysłany na naukę do Anglii od stycznia do marca 1853 roku.

Tymczasem druk znaczka został zamówiony w brytyjskiej firmie Dryden Brothers w Lambeth.

Graweruneki głowy królowej z tiarą i spiętymi włosami opierały sie na wcześniejszych grawerunkach sporządzanych do Brytyjskich monet projektu Williama Wyon z wyrażnym podobieństwem do Królowej Wiktorii. Wszystkie wzory były przedłożone do akceptacji mężowi Marii, Ferdynandowi.

  Pierwsze cięcie papieru miało miejsce 18 maja 1853r., a pierwszy wydruk pod koniec miesiąca. Zrezygnowano ze znaczka o nominale 20-réis, a postanowiono wszystkie wysiłki skoncentrować na czterech wartościach znaczka.

20 czerwca dostarczono do głównych urzędów pocztowych 106800 znaczków o wartości 5-réis w kolorze czerwono – brązowym, oraz 178800 sztuk znaczków o wartości 25-réis

w kolorze niebieskim.

 Nominał 100-réis koloru liliowego w ilości 49200 egzemplarzy było gotowe do 3 lipca, a znaczek o warości 50-réis koloru zielonego w dniu 21 lipca oddano do sprzedaży w 26400 egzemlarzach.

Drukowanie ręczne 

  Wszystkie stemple zostały wydrukowane w arkuszach po 24 znaczki, rozmieszczonych 6x4, przy czym ta sama matryca jest używana do każdego nominału.

Prasa była ręcznie sterowana. Dla każdego znaczka operator prowadził arkusz papieru miedzy niższą matrycą, która robiła wytłoczony portret, a górną która nakładała atrament.

Tłumaczy to, dlaczego bloki pierwszego portugalskiego wydania mogą być wysoce nieregularne, chociaż na szczęście dopuszczalne były między nimi duże przestrzenie, więc szerokie marginesy są normą.

  Podwójne wydruki mogą wystąpić, gdy operator nie był w stanie szybko zmienić arkusza papieru, a matryca zeszła po raz drugi na ostatniej części arkusza. Trzeba jednak uważać, przypadki takie były rzadkością.  

  W porównaniu z pierwszym znaczkiem wielu innych krajów, matryce były niesamowicie wytrzymałe. Tylko matryce znaczków 5 i 25-réis wymagały nieco częstszej wymiany.

Znaczki i koperty

  Znaczki były unieważniane stemplami liczbowymi. Numer stempla był obwiedziony w kręgu poziomych linii. Na przykład Lizbona miała stempel z numerem 1, Podstrefy stolicy nr 2-47 a np. Porto nr 52.

  Nie została odkryta koperta z pierwszego dnia obiegu tych znaczków ze wzgledu na stemple numeryczne, co powoduje trudność w identyfikacji daty unieważnienia znaczka na kopercie.

Najstarszy uniważniony znany znaczek o wartości 25-réis jest z Vizeru, ze znacznikiem czasowym z datą 2 lipca 1853 roku.

  Koperty ze znacznikiem jakiejkolwiek daty w dobrym stanie osiągają bardzo wysokie ceny.

Smutny koniec

  Królowa Maria zmarła 15 listopada 1853 roku, w wieku 34 lat, podczas porodu jedenastego dziecka. Zaledwie cztery miesiące po wydaniu pierwszego znaczka. Portugalia musiała rozpocząć przygotowania do wydania drugiego znaczka z podobizną nasępcy, chociaż emisja z podobizną Marii pozostała w obiegu do wyczerpania nakładu.

  Następcą Marii został jej najstarszy syn Pedro V. Znaczki z jego podobizną zostały wytłoczone w podobny sposób, jednakże z jedną istotną różnicą, wydrukowano je w innm profilu ( skierowanym w prawo ), co powodowało że podobizny Marii i Pedro umieszczone na jednej kopercie, były zwrócone ku sobie lub odwrotnie.

Znaczki Pedro V i pierwsze znaczki Luisa I , zachowały taki sam wzór, jak Marii.
 Jednakże każdy następny monarcha zmieniał profil.

 Wczesne znaczki jego następcy, drugiego syna Marii, Luisa I, zachowały się w podobnym formacie, ale z profilem skierowanym w lewo.

Pedro zmarł będąc jeszcze młodszym niż matka, w 1861 r. Luis rządził przez 28 lat.